Aby przeszukać stronę musisz wpisać frazę
Szukaj

Czy oczyszczacz powietrza powstrzyma wirusy, w tym koronawirusy?

Kategoria
Czyste powietrze a zdrowie
Opublikowany
17.03.2020
oczyszczacz powietrza wirusy
oczyszczacz powietrza wirusy

W związku z coraz większym zagrożeniem koronawirusem (w chwili powstawania tego artykułu WHO ogłosiło już pandemię COVID-19), pojawia się coraz więcej zapytań i artykułów poświęconych oczyszczaczom powietrza i ich potencjałowi w walce z koronawirusem. Znaleźć w nich można zarówno uczciwe przedstawienie tematu, jak i próby zarobienia kapitału na ludzkim strachu. W poniższym artykule postaramy się oddzielić ziarno od plew i odpowiedzieć na pytanie: Czy oczyszczacz powietrza może powstrzymać koronawirusy?

Czy oczyszczacz powietrza chroni przed koronawirusem SARS-CoV-2? Zmniejsza ryzyko, choć nie eliminuje możliwości zarażenia

Wyposażone w filtry HEPA, oczyszczacze powietrza są w stanie wyłapać nanocząsteczki, a więc takie, których średnica wynosi nawet 0,01 µm. W przypadku koronawirusa Sars-CoV-2, wielkości cząsteczek to 0,06 μm do 0.14 μm. Dlatego też teoretycznie filtry HEPA mogą zatrzymać koronawirusa, tak jak powstrzymują bakterie, alergeny i inne mikroby.

 
SARS-CoV-2 a inne zanieczyszczenia
Grafika ilustrująca w przybliżeniu* wielkości cząsteczek koronawirusa na tle innych popularnych zanieczyszczeń. (źródło: seetheair.wordpress.com, autor: Sotirios Papathanasiou)

Teoretycznie, bo przedstawiona sytuacja dotyczy warunków laboratoryjnych, ciężkich do odtworzenia w codziennym życiu.

Wyobraźmy sobie bardzo małe pomieszczenie, w którym naprzeciwko siebie ustawimy szalkę z cząsteczkami koronawirusa SARS-CoV-2. Stworzone przez nas warunki laboratoryjne dają niemal całkowitą pewność neutralizacji wirusa. Takie laboratoryjne warunki są oczywiście niemożliwe do odtworzenia w życiu codziennym.

Choć oczyszczacz neutralizuje cząsteczki wirusów czy bakterii, które unoszą się w powietrzu, nie będzie w stanie zapobiec bezpośredniej transmisji wirusa w trakcie kichnięcia, kaszlnięcia czy ożywionej rozmowy z drugą osobą. Nie uchroni nas też przed zarazkami kryjącymi się na powierzchni telefonu, portfela włącznika światła czy klamki w drzwiach. Nie będzie on więc receptą na bezpieczeństwo w dobie koronawirusów. Jednak dzięki zastosowanym filtrom HEPA, używanie oczyszczaczy powietrza przy zachowaniu odpowiedniej profilaktyki, zmniejsza ryzyko zarażeń.

Filtry HEPA
Przykłady filtrów HEPA (źródło: materiały własne)

Zajrzyj na Ranking oczyszczaczy powietrza 2019/2020

Ważne

Oczyszczacz powietrza zmniejszy w pewnym stopniu ryzyko zarażenia. Należy jednak mieć świadomość, iż zagrożenie wciąż pozostanie.

Jak oczyszczacz powietrza może pomóc w walce z koronawirusem?

Przy tej okazji chcielibyśmy zaznaczyć, iż nie jesteśmy epidemiologami, mikrobiologami czy fizykami, a jedynie dziennikarzami, amatorami nowinek technicznych i miłośnikami zdrowego powietrza. Dlatego też nasz artykuł opiera się na naszej wiedzy na temat konstrukcji i zasad działania oczyszczaczy powietrza, którą zgłębiamy od kilku lat. Mamy nadzieję, że wiedza ta pozwoli nam rzetelnie rozwinąć wątek oczyszczaczy powietrza w profilaktyce przeciwwirusowej.

Wyposażone w filtry HEPA oraz węglowy, oczyszczacze powietrza są w stanie zatrzymać nawet drobne nanocząsteczki, o wielkości 0,01 µm, co potwierdza badanie przeprowadzone przez Agencję Badań Kosmicznych NASA.

skuteczność filtra HEPA badanie NASA
Badania NASA potwierdzające skuteczność działania filtra HEPA w usuwaniu nanocząsteczek (źródło: nasa.gov)

 

Oczyszczacz powietrza może być więc skutecznym sposobem na pozbycie się krążących w powietrzu bardzo drobnych cząstek zanieczyszczeń (w tym wirusów). 

Jednak wirusy, podobnie jak inne cząsteczki, osiadają mimowolnie na pierwszej napotkanej powierzchni. Tak więc w przypadku bezpośredniej interakcji z drugim człowiekiem, odległość między rozmówcami, jak również czas transmisji wirusa jest tak krótki, że oczyszczacz powietrza nie będzie w stanie wychwycić zanieczyszczeń.

Może jednak pomóc w przypadku wszelkich drobnoustrojów (w tym wirusów) wzniecanych przez nas przy okazji kontaktu z powierzchniami, które mogą stać się nośnikami niepożądanych substancji (odzież, obuwie, torby z zakupami). 

W celu lepszego zobrazowania przytoczmy następujący przypadek:

Case study: Członek rodziny wracający do domu z zakupami dla swoich bliskich

Osoba, o której mowa nie jest nosicielem wirusa COVID-19. Jednak podczas pobytu w sklepie miała kontakt z powierzchniami, na których wirus może być obecny (reklamówka, kurtka etc.). Po powrocie do domu, dana osoba ściąga buty oraz kurtkę, jednocześnie kładąc zakupy na stole w pokoju, w którym stoi oczyszczacz powietrza. 

Zakładając scenariusz, w którym osoba mogła nieświadomie przynieść koronawirusa do domu (na w/w kurtce lub siatce z zakupami), nanocząsteczki wirusa mogą krążyć wokół miejsca, w którym zostawiła zakupy czy powiesiła kurtkę. Obecny w pomieszczeniu oczyszczacz powietrza powinien być w stanie wyłapać unoszące się cząsteczki (zakładając, że w ich bezpośrednim sąsiedztwie nie znajdzie się inna powierzchnia, na której mogą osiąść). 

Przykład ten dość obrazowo pokazuje w jaki sposób oczyszczacz powietrza może ochronić nas przed koronawirusem. O ile najprawdopodobniej pochłonie cząsteczki wirusa dryfujące w powietrzu naszego domu, o tyle nie pomoże w żaden sposób w przypadku przenoszenia się wirusa z osoby na osobę.

Jonizacja a koronawirus?

Badania wykonane w 2004 roku, na zlecenie koncernu Sharp pokazują, w jaki sposób opatentowana przez Sharp technologia Plasmacluster niszczy wirus FCoV, który należy do grupy koronawirusów.

Zamknięte w niewielkim pudełku z jonami Plasmacluster, wirusy zostały dezaktywowane w przeciągu 40 minut. Badanie to jednak po raz kolejny udowadnia, iż technologie zastosowane w oczyszczaczach powietrza będą skuteczne w warunkach laboratoryjnych – na niewielkiej powierzchni stworzone sterylne warunki, w których zestawiono jonizator oraz wirusy.

Posiłkując się badaniami dot. skuteczności jonizacji w zwalczaniu alergenów roztoczy kurzu domowego, widzimy że jonizacja traci bardzo na efektywności w przypadku drobnoustrojów osiadłych na powierzchniach (materaca, zasłony, narzuty etc.). Możemy więc ze sporą dozą pewności przypuszczać, iż analogiczny spadek efektywności obserwować będziemy w przypadku wirusów.

Nie bez znaczenia jest również relacja skuteczności działania do czasu używania jonizatora. Wraz ze wzrostem powierzchni oraz większą ilością mebli obserwuje się wydłużenie okresu czasu potrzebnego do oczyszczenia pomieszczenia.

Jak chronić się przed koronawirusem?

Zalecenia NFZ koronawirus
Zasady postępowania w obliczu pandemii koronawirusa COVID-19 (źródło: pzh.gov.pl)

W profilaktyce przed koronawirusem COVID-19 najważniejsze jest:

  • Częste mycie rąk
  • Unikanie dotykania rękami oczu, nosa i ust
  • W przypadku kaszlu lub kichania, zakrywanie ust zgiętym ramieniem lub jednorazową chusteczką
  • Zachowywanie min. 1 m odległości w przypadku rozmowy z drugą osobą
  • Unikanie zatłoczonych miejsc, w tym transportu publicznego
  • Stosowanie się do aktualnych zaleceń Ministerstwa Zdrowia

Bardzo dobrze, jeżeli możesz również:

  • Wybrać pracę zdalną zamiast pracy w biurze/zakładzie pracy
  • Ograniczyć wyjścia do miejsc publicznych
  • Unikać wyjść całą rodziną
  • Robiąc zakupy, pomyśleć także o bardziej potrzebujących: osobach starszych, przewlekle chorych i z obniżona odpornością (zakupy można zawsze zostawić pod drzwiami)

Co wiemy na ten moment o SARS-CoV-2 (COVID-19)?

Objawy

Typowe objawy COVID-19 w przypadku stwierdzonych przypadków zachorowań (ponad 130 tys. w dniu 13.03.2020):

  • gorączka powyżej 38 stopni
  • objawy układu oddechowego: kaszel, duszności, problemy z oddychaniem

Mniej oczywiste objawy to:

  • bóle mięśni
  • osłabienie apetytu
  • zaburzenia psychiczne
  • zapalenie spojówek.

Choroba może się rozwinąć w kierunku groźnych powikłań: zapalenia płuc, zwłóknienia płuc, upośledzenia pracy nerek, a nawet śmierci.

Lekarstwo lub szczepionka?

Koronawirus badania nad szczepionką
(źródło: pixabay.com)

 

Naukowcy z różnych krajów pracują obecnie nad stworzeniem szczepionki na wirusa SARS-CoV-2 (COVID-19). Dziś rano (13.03.2020) pojawiła się informacja o udanym wyizolowaniu wirusa SARS-CoV-2 przez zespół naukowców z Sunnybrook Research Institute, McMaster University i Uniwersytetu w Toronto. Jest to duży krok w stronę stworzenia szczepionki. Jednak na jej wprowadzenie będziemy musieli poczekać najprawdopodobniej do I-szego kwartału 2020 roku (konieczna jest bowiem kilkuetapowa faza testów).

Na dzień dzisiejszy nie ma również leku, który gwarantowałby wyleczenie z choroby. Coraz częściej słyszymy jednak o stosowaniu mieszanek leków używanych w przypadku wirusów HIV oraz malarii. Potwierdza to chociażby Ordynator Oddziału I Zakaźnego Klinicznego Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego im. Gromkowskiego we Wrocławiu prof. dr hab. n. med. Krzysztof Simon.

Koronawirus, a zanieczyszczenie powietrza?

Kilkanaście dni temu (05.04.2020) opublikowane zostały badania naukowców z Harvardu analizujące relację jakości powietrza i przebiegu pandemii. Pod uwagę wzięto pomiary czystości powietrza w 98 hrabstwach USA, dokonywane na przestrzeni kilkunastu ostatnich lat. Zauważono między innymi wzrost śmiertelności z powodu COVID-19 w regionach, w których normy jakości powietrza przekraczane były o 1 µg/m3.

Szybko powiązano to z badaniami z 2003 na łamach Environmental Health, w których porównano śmiertelność w trakcie epidemii SARS w róznych regionach Chin. W położonym na południu kraju mieście Guangdong odsetek ofiar śmiertelnych wynosił 4%, podczas gdy w spowitym smogiem Pekinie było to 8%.

Podsumowanie – czy powinniśmy kupić oczyszczacz powietrza w związku z koronawirusem?

Odpowiedź na to pytanie brzmi: Powinniśmy kupić oczyszczacz w związku ze wszystkimi zanieczyszczeniami powietrza, z jakimi mamy do czynienia na co dzień. Oczywiście w tej chwili to koronawirus jest zagrożeniem, które spędza sen z powiek ogromnej grupie osób. Nie oznacza to jednak, że pozostałe szkodliwe substancje, jak chociażby pyłki roślin czy lotne związki organiczne, zniknęły na czas pandemii. Wielkimi krokami zbliża się obecnie sezon alergiczny. Dlatego też oczyszczacz powietrza będzie dobrą inwestycją nie tylko na czas pandemii, ale przede wszystkim w obliczu smogu, sezonu alergicznego, toksycznych substancji, z którymi mamy do czynienia na co dzień.

Ważne, aby nie postrzegać oczyszczacza powietrza jako urządzenia, które bezwzględnie uratuje nas przed zachorowaniem. Bez wątpienia sprzęt ten może dużo pomóc, redukując (ale nie eliminując całkowicie) ryzyko zarażenia. Ze względu na niedawne rozpoznanie wirusa nie dysponujemy na ten moment badaniami określającymi poziom ochrony. W warunkach laboratoryjnych może być to 99 %, w codziennym życiu kilkanaście czy kilkadziesiąt procent. Jednak nawet te kilkanaście procent dodatkowej ochrony nie zaszkodzi, jeśli w grę wchodzi ochrona zdrowia.

Autor

Jako dorosły alergik zrozumiałem kilka lat temu, że życie w zanieczyszczonym Wrocławiu przekłada się odczuwalnie na moje samopoczucie.Musiałem niestety pożegnać się ze zbędnymi pamiątkami, pozbyłem się dywanów i zasłon, zaprzyjaźniłem się z maską smogową, a w moim mieszkaniu zaczęły pojawiać się oczyszczacze i nawilżacze powietrza. We współpracy z wybierzoczyszczacz.pl, przetestowałem już kilkanaście modeli różnych producentów, dzięki czemu wiem na co warto zwracać uwagę kupując sprzęt dla siebie.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Sprawdź komentarze

Masz Pytania? Skontaktuj się z nami!

Dowiedz się więcej

Marki które u Nas znajdziesz